เมื่อวันที่ 22 มกราคม 2569 คณะเกษตรศาสตร์และนวัตกรรม ม.วลัยลักษณ์ ไดศึกษาการปฏิบัติงานฝ่ายพืชสวนของศูนย์สมาร์ทฟาร์มเกี่ยวกับการปฏิบัติ ถอดบทเรียน “การชลประทานในพืช” ผ่านแปลงมะพร้าวน้ำหอม ณ ม.วลัยลักษณ์
#เกษตรศาสตร์และนวัตกรรม ม.วลัยลักษณ์
ในโลกของการเกษตรสมัยใหม่ “น้ำ” คือหัวใจสำคัญที่ตัดสินความอยู่รอดและคุณภาพของผลผลิต แต่การให้น้ำที่มีประสิทธิภาพไม่ใช่เพียงแค่การเปิดก๊อกรดน้ำตามความรู้สึก หากแต่ต้องอาศัยศาสตร์และศิลป์ในการจัดการอย่างเป็นระบบ นี่คือโจทย์ใหญ่ที่นักศึกษา หลักสูตรเกษตรศาสตร์และนวัตกรรม สำนักวิชาเทคโนโลยีการเกษตรและอุตสาหกรรมอาหาร มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ต้องเผชิญในรายวิชา “การชลประทานในพืช”
จากห้องเรียนสู่แปลงปฏิบัติการจริง
หัวใจของวิชานี้ไม่ได้หยุดอยู่เพียงการคำนวณในกระดาษ แต่นักศึกษาจะได้ลงมือปฏิบัติจริงใน แปลงมะพร้าวน้ำหอม ซึ่งเป็นพืชเศรษฐกิจที่ต้องการการจัดการน้ำอย่างประณีต เพื่อให้ได้รสชาติที่หวานหอมและลูกที่สมบูรณ์ นักศึกษาจะได้เรียนรู้กระบวนการทำงานแบบครบวงจร ตั้งแต่:การวิเคราะห์ความต้องการน้ำของพืช (Crop Water Requirement): คำนวณหาค่าการคายระเหยน้ำ เพื่อให้ทราบว่าในแต่ละวันมะพร้าว 1 ต้น ต้องการน้ำกี่ลิตร การออกแบบระบบชลประทาน: ศึกษาข้อดี-ข้อเสีย ของการให้น้ำแบบมินิสปริงเกอร์ (Mini Sprinkler) เทียบกับการให้น้ำในรูปแบบอื่นๆ ที่เหมาะสมกับโครงสร้างรากของมะพร้าว การติดตั้งและการบำรุงรักษา: ลงมือเดินท่อ ติดตั้งหัวจ่ายน้ำ และเรียนรู้การแก้ปัญหาหน้างาน เช่น แรงดันน้ำไม่สม่ำเสมอ หรือหัวจ่ายอุดตัน
นวัตกรรมนำหน้า: เกษตรแม่นยำ (Precision Agriculture) ความโดดเด่นของการเรียนที่ ม.วลัยลักษณ์ คือการนำเทคโนโลยีเข้ามาประยุกต์ใช้ นักศึกษาจะได้สัมผัสกับเครื่องมือวัดความชื้นในดิน (Soil Moisture Sensor) และการควบคุมระบบการให้น้ำอัตโนมัติผ่านสมาร์ทโฟน ซึ่งเป็นการบ่มเพาะทักษะการเป็น “เกษตรกรอัจฉริยะ” (Smart Farmer) ที่สามารถบริหารจัดการทรัพยากรน้ำให้เกิดประโยชน์สูงสุดและประหยัดต้นทุนพลังงาน
ผลลัพธ์ที่มากกว่าความรู้คือ “ทักษะชีวิต” การฝึกปฏิบัติในแปลงมะพร้าวน้ำหอมช่วยขัดเกลาให้นักศึกษามีความอดทน รู้จักการวางแผนงาน และทำงานร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ เมื่อเจอปัญหาในแปลง เช่น ระบบท่อรั่วหรือพืชแสดงอาการขาดน้ำ นักศึกษาจะต้องใช้กระบวนการคิดเชิงวิพากษ์เพื่อแก้ไขปัญหาทันที “เพราะการเกษตรคือการเรียนรู้ที่ไม่สิ้นสุด และประสบการณ์จากหยาดเหงื่อในแปลง คือบทเรียนที่มีค่าที่สุดที่หาไม่ได้จากในตำรา” รายวิชาการชลประทานในพืช ของหลักสูตรเกษตรศาสตร์และนวัตกรรม ม.วลัยลักษณ์ จึงไม่ใช่แค่การสอนวิธีรดน้ำต้นไม้ แต่เป็นการสร้างบุคลากรเกษตรรุ่นใหม่ที่ “เก่งวิชาการ” ด้วยหลักการที่ถูกต้อง และ “เชี่ยวชาญการปฏิบัติ” ด้วยทักษะที่ใช้ได้จริง เพื่อเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนภาคการเกษตรไทยสู่อนาคต
